Vai trò của công tác nuôi con nuôi trong chăm sóc, giáo dục và bảo vệ trẻ em có hoàn cảnh đặc biệt
09:14 31/05/2022
Chăm sóc, giáo dục và bảo vệ trẻ em là trách nhiệm của Nhà nước, gia đình và toàn xã hội. Sinh thời Chủ tịch Hồ Chí Minh luôn dành sự quan tâm đặc biệt và tình yêu thương vô bờ đối với trẻ em. Điều này phần nào được Bác thể hiện qua những vần thơ: “Trẻ em như búp trên cành/Biết ăn ngủ, biết học hành là ngoan”. Trong những năm qua, hệ thống chính sách, pháp luật về chăm sóc, giáo dục và bảo vệ trẻ em được ban hành tương đối đầy đủ, đồng bộ, kịp thời thể chế hóa đường lối, chủ trương của Đảng, chính sách, pháp luật của Nhà nước, bám sát yêu cầu thực tiễn, tạo cơ sở pháp lý quan trọng cho công tác bảo vệ trẻ em nói chung, trong đó có sự đóng góp không nhỏ của hệ thống pháp luật về nuôi con nuôi.
Thông qua công tác giải quyết nuôi con nuôi, hàng ngàn trẻ em Việt Nam có hoàn cảnh đặc biệt đã tìm được gia đình thay thế, rất nhiều trẻ em bị bỏ rơi đã có được mái ấm gia đình đầy đủ và đúng nghĩa, phần nào bù đắp những tổn thương mà các em đã phải gánh chịu trong những năm tháng đầu đời. Giờ đây, các em đã có cha, có mẹ, có anh chị em, được sống trong tình yêu thương, được chăm sóc và đến trường như bao bạn bè cùng lứa tuổi. Trong 11 năm, kể từ khi Luật Nuôi con nuôi có hiệu lực thi hành (từ năm 2011 đến năm 2021), đã có 28.944 trẻ em được giải quyết cho làm con nuôi trong nước và 4.056 trẻ em được giải quyết cho làm con nuôi nước ngoài. Đặc biệt, nhiều trẻ em khuyết tật, mắc bệnh hiểm nghèo không có cơ hội tìm được gia đình thay thế ở trong nước đã được các gia đình người nước ngoài nhận nuôi. Nhờ đó, các em có điều kiện được chăm sóc, điều trị bệnh trong môi trường y tế hiện đại, có cơ hội để phát triển tốt hơn cả về thể chất lẫn tinh thần. Kết quả theo dõi tình hình phát triển của trẻ em cho thấy, về cơ bản, các em đều đã tự tin hòa nhập với cuộc sống mới, thậm chí nhiều em đã trở thành những cá nhân có nhiều đóng góp tích cực cho xã hội và cộng đồng ở nước sở tại. Đây là những minh chứng rõ ràng khẳng định đường lối đúng đắn của Đảng và Nhà nước ta trong công tác nuôi con nuôi.

Năm 2019, dịch bệnh Covid-19 xuất hiện và ngày càng trở nên căng thẳng, phức tạp, ảnh hưởng đến mọi mặt của đời sống, tác động tới nhiều đối tượng trong xã hội, trong đó có trẻ em. Công tác quản lý nhà nước về nuôi con nuôi cũng gặp nhiều khó khăn. Tuy nhiên, trong bối cảnh căng thẳng chiến đấu với dịch bệnh, lĩnh vực nuôi con nuôi đã có những điểm sáng. Cụ thể là, năm 2020 và 2021 là thời điểm dịch bệnh Covid-19 bùng phát trên diện rộng, nhiều quốc gia trên thế giới, trong đó có Việt Nam phải thực hiện biện pháp hạn chế xuất, nhập cảnh. Do đó, nhiều trẻ em có hoàn cảnh đặc biệt sống trong các cơ sở nuôi dưỡng đã có Quyết định nuôi con nuôi có yếu tố nước ngoài nhưng cha mẹ nuôi chưa thể sang Việt Nam hoàn tất thủ tục giao nhận con nuôi để đón các cháu đoàn tụ cùng gia đình. Điều này gây ảnh hưởng đến tâm lý cũng như sức khỏe thể chất của trẻ em, đặc biệt đối với những trẻ em bị bệnh, tật nặng, rất cần được sang nước ngoài sớm để điều trị kịp thời.
Trước tình hình đó, ngay khi dịch bệnh có dấu hiệu được kiểm soát, thực hiện chỉ đạo của Thủ tướng Chính phủ, Bộ Tư pháp (Cục Con nuôi) đã phối hợp với một số Bộ, ngành có liên quan và Ủy ban nhân dân Thành phố Hồ Chí Minh cùng Ủy ban nhân dân các tỉnh/thành phố có trẻ em đã có Quyết định nuôi con nuôi có yếu tố nước ngoài tổ chức hai đợt bàn giao con nuôi tại thành phố Hồ Chí Minh (đợt 1 diễn ra vào tháng 11/2020, đợt 2 diễn ra vào tháng 10/2021). Việc tổ chức lễ giao nhận con nuôi, nhất là đợt 2 đưa 91 gia đình cha mẹ nuôi người nước ngoài vào Việt Nam trong bối cảnh dịch bệnh chưa kết thúc, đặc biệt địa điểm bàn giao là thành phố Hồ Chí Minh – địa phương vừa trải qua những ảnh hưởng nặng nề từ đại dịch, cho thấy quyết tâm chiến thắng dịch bệnh Covid-19 của Đảng và Nhà nước ta, đồng thời thể hiện sự quan tâm to lớn của các cấp, các ngành đối với trẻ em, sẵn sàng hành động vì trẻ em, vì lợi ích tốt nhất của trẻ em.
Ngày Quốc tế Thiếu nhi mùng 1 tháng 6 đang tới gần, đây là ngày để cả thế giới đề cao hơn nữa vai trò của trẻ em, đồng thời, đây cũng là dịp để mỗi chúng ta, đặc biệt đối với những người làm công tác liên quan đến trẻ em, trong đó có nuôi con nuôi nhìn lại những điều đã, đang và sẽ thực hiện vì trẻ em, để thấy rõ trách nhiệm và nâng cao hơn nữa tinh thần, sự cố gắng, nỗ lực hết mình vì trẻ em, tất cả vì mục tiêu “trẻ em hôm nay, thế giới ngày mai”.
Đoàn Thanh niên Cục Con nuôi

Địa chỉ: 58-60 Trần Phú, Ba Đình Hà Nội.
Điện thoại: 02462739719
Email: ttcnvdvstatp@moj.gov.vn